• Actueel

Van Brienenoordbrug 55 jaar oud!

27 januari 2020

Van Brienenoordbrug 30 januari 1965

Autowegdek Van Brienenoordbrug open voor publiek op 30 januari 1965.

Han Timmer

Zaterdag 1 februari 2020 bestaat de Van Brienenoordbrug 55 jaar. De officiële opening was op een maandag en gebeurde door Koningin Juliana. Het weekend ervoor mocht het publiek over de brug wandelen, een ijskoude onderneming.

Historie Het plan voor de Van Brienenoordbrug dateert uit de vroege jaren dertig. Het gereserveerde geld voor de verbinding werd echter voor de Maastunnel gebruikt. Door de groeiende economische welvaart na de oorlog en daarmee de grote toename in verkeer werden plannen voor een rondweg gemaakt, de latere Ruit van Rotterdam. Niet alleen nieuwe wegen waren nodig maar ook bruggen en tunnels. Ten oosten van de stad zou een brug over de Nieuwe Maas komen en ten westen zou een tunnel onder die rivier gegraven worden, de Beneluxtunnel (1967).


Bouw Het bouwrijp maken van de grond begon rond 1961. De brug is in zijn geheel ter plaatse gebouwd. Dit zorgde voor een behoorlijke chaos in Oud IJsselmonde. In en om het dorp lagen er hopen veen, zand, klei en enorme kuilen. Zie ook deze link naar een filmfragment uit het nieuws van 1964. Om de boog van 290 meter lang, een 'meesterstuk' schreef de pers, te kunnen bouwen werden tijdelijk twee hulppijlers in het water gebouwd met een bruggetje. Het hele zware rijdend materieel werd met behulp van een drijvend dok vervoerd. Het ontwerp van ir. W.J. van der Eb van Rijkswaterstaat was voor zijn tijd revolutionair slank en transparant. De kenmerkende diagonale kabels waar het wegdek aan is opgehangen, geven de constructie een grote vormvastheid. Dit bleek mogelijk door de bijzondere verhoudingen van de boogvorm. Vele mensen bouwden mee aan de brug, waaronder de vader van Irene Smit die directeur van de Beton Fabriek Rotterdam (Befaro) was. Lees hier haar verhaal.

Bericht in Maasbode-De Tijd 4 maart 1965


Feitjes Rond 1962 stelde de gemeenteraad de naam van de brug vast. De Van Brienenoordbrug dankt zijn naam aan het onderliggende Eiland van Brienenoord, het oord van baron Arnoud van Brienen. Tijdens de openingsceremonie gaf de commissaris van de koningin Zuid-Holland, Mr. Klaassesz, aan dat 'de naamgever Baron van Brienen volgens zijn informatie burgemeester van Amsterdam was geweest.' Het vermeende feit (red. vader Willem van Brienen was Amsterdams burgemeester van 1811-1813) leverde nogal wal hilariteit op getuige een bericht in de Volkskrant daags na de opening. En de poging om de slechts weinig aansprekende naam Van Brienenoordbrug te hernoemen naar Churchill mislukte zoals hierboven in het krantenbericht van de Maasbode te lezen is.

Ook het kleurenpalet van de brug is door de jaren heen gewijzigd. De brug was oorspronkelijk rood, werd later groen geschilderd en is nu al weer jaren wit.

Het verkeersplein op de zuidkant kreeg vanwege de ingewikkelde slingerende wegen de bijnaam ‘de Pierenpot’. De prachtige lichtmasten zijn weggehaald.

De nog rode Van Brienenoordbrug in 1965. Bron: Marian Bergwerff


Opening Maandag 1 februari 1965 opende Koningin Juliana de brug. Het openstaande brugdek werd neergelaten waarna het ceremonieel gezelschap met de koningin en minister Van Aartsen de eerste auto's voorgingen in een wandeling. Het winterse weekend ervoor, liepen zestienduizend Rotterdammers al over het autowegdek van de nieuwe brug. Het was een koude onderneming, zoals Han Timmer, het toen vijfjarig jongetje links op de foto zegt. "Ik herinner me vooral dat het een eind lopen was en dat het daarboven ijs- en ijskoud was." Ook bewoonster van het Groothandelsgebouw Els Stolk herinnert zich de dag. "De mensen mochten die zondag over de brug lopen. Ik kon het zien vanuit het Dijkzigt ziekenhuis waar ik toen lag vanwege de bevalling van mijn zoon." De opkomst schijnt de hoofdingenieur-directeur van Rijkswaterstaat de uitspraak ontlokt te hebben dat Waterstaat weer iets had gepresteerd waar de Rotterdammers trots op zijn.

Opening Van Brienenoordbrug door Koningin Juliana
Opening Van Brienenoordbrug door Koningin Juliana, Eric Koch, Anefo, Nationaal Archief, 1 februari 1965


Een tweede brug Al snel bleek de capaciteit van de brug ontoereikend. In 1986 werd begonnen met de verdubbeling van de Van Brienenoordbrug en de toeleidende wegen. Om het scheepvaartverkeer zo min mogelijk te hinderen werd deze tweede boog niet ter plaatse gebouwd, maar in Zwijndrecht. In 1989 is de nieuwe boog naar zijn plaats gevaren. Slechts 15 centimeter ten westen (stroomafwaarts) van de oude brug. De operatie trok enorm veel publiciteit, onder meer doordat het gevaarte alleen via de Oude Maas en de Nieuwe Waterweg de Nieuwe Maas kon bereiken. De Spijkenisserbrug, Botlekbrug en de Koninginnebrug moesten worden gepasseerd. De overige scheepvaart werd voor die gelegenheid stilgelegd. Op 1 mei 1990 is de tweede Van Brienenoordbrug in gebruik genomen waardoor de capaciteit van dit deel van de A16 verdubbelde tot 180.000 voertuigen per etmaal.

Informatiebronnen: Wegenwiki, Wikipedia, Dichtbij-Historie IJsselmonde, Volkskrant, Han Timmer, Els Stolk